شماره: 55
تاریخ: ۱۳۸۰/۰۱/۲۶
موضوع: جهت اطلاع کلیه مدیران عامل بانکها و موسسات اعتباری غیربانکی ارسال گردید.
پیرو بخشنامه شماره نب ٫ ۱۵۵۶ مورخ ۱۳۷۸٫۳٫۵ و به موجب مصوبه نهصد و شانزدهمین جلسه مورخ ۱۳۷۸٫۳٫۲ شورای پول و اعتبار بانکها و موسسات اعتباری مجاز میتوانند به تشخیص خود برای تعدادی از دارندگان کارت بانک تسهیلات و خدمات مصوب شورای پول و اعتبار را با ضوابط ذیل ارائه نمایند.
1- بانکها و موسسات اعتباری غیربانکی میتوانند در چارچوب قراردادهای تنظیمی با مشتریانی که برای آنها کارت بانک صادر کرده اند پرداخت وجه صورت حسابهای آنها را به فروشگاهها و موسسات طرف قرارداد خود تعهد و تضمین نمایند. این نوع کارت کارت بانک ویژه نامیده می شود.
2- در صورتیکه در اثر پرداخت صورتحسابهای خرید حساب دارنده کارت نزد صادر کننده کارت بدهکار گردد دارنده کارت مکلف است نسبت به تسویه مبلغ بدهکار حساب خود ظرف مدتی که توسط صادر کننده کارت تعیین میشود اقدام نماید در غیر اینصورت مشمول پرداخت وجه التزام نسبت به مدت و مبلغ به نحوی که در قرارداد پیش بینی شده است خواهد شد.
تبصره ۱: حداکثر مدت پرداخت بدهی سه ماه از تاریخ ایجاد بدهی می باشد.
تبصره 2: تعیین میزان وجه التزام با توافق طرفین بوده و میتواند متناسب با مدت تأخیر در پرداخت بدهی متغیر باشد. در هر صورت این شرایط باید به طور شفاف در قرارداد فی مابین صادر کننده و دارنده کارت ذکر شود.
تبصره 3: چنانچه پس از اتمام مدت سه ماهه فوق مطالبات بانک از این بابت به حیطه وصول در نیاید بانک موظف است مطالبات مذکور را به سرفصل مطالبات معوق انتقال دهد.
3- بانک ها می توانند تا معادل حداکثر ... درصد سپرده های قرض الحسنه جاری نزد خود در پایان سال قبل را از طریق خدمات کارت بانک ویژه به اشخاص حقیقی و حقوقی اختصاص دهند این سقف در مورد موسسات اعتباری غیربانکی معادل ... درصد کل منابع متعلق به موسسه است.
4- سقف بدهکار حساب دارنده کارت نزد صادر کننده در مورد ۸۰ درصد از کارتهای صادره ۳ میلیون ریال و برای ۱۵ درصد ۵ میلیون ریال است و برای ۵ درصد بقیه ۱۰ میلیون ریال است.
5- متقاضیان کارت بانک ویژه به هنگام دریافت کارت باید حداقل مبلغی را که صادر کننده تعیین می کند در حساب مرتبط با کارت موجودی داشته باشند.
6- مجموع مانده تعهدات و تضمین های ناشی از کارت بانک ویژه مشمول سقف کلی مندرج در ماده پنج (۵) آئین نامه صدور ضمانتنامه و ظهرنویسی از سوی بانکها میباشد.
7- پرداخت وجه صورت حسابهای موضوع این نوع کارتها صرفا از محل منابع متعلق به صادر کننده امکان پذیر می باشد. وجه التزام جزو درآمدهای صادر کننده کارت میباشد.
8- انواع هزینه ها و کارمزدهای مرتبط که از دارنده و پذیرنده کارت دریافت میگردد متناسب با کار انجام شده توسط صادر کننده تعیین و اعلام می شود.
9- صادر کنندگانی مجاز به صدور کارت بانک ویژه هستند که حداقل با سه صادر کننده دیگر کارت بانک قرارداد استفاده از دستگاههای مشترک پایانه فروش (POS) را منعقد نموده و ترتیبات لازم جهت تبادل اطلاعات و تسویه های بین بانکی از طریق مرکز سوئیچینگ را بین خود و مراکز مشابه دیگر فراهم آورند.
تبصره: مراکز فوق باید با استاندارد ISO۸۵۸۳ برای اتصال به مراکز مشابه داخلی و خارجی منطبق باشند.
10- یک صادر کننده نمیتواند بیش از یک کارت بانک ویژه برای هر شخص حقیقی یا حقوقی صادر نماید.
11- مدت اعتبار هر کارت بانک ویژه از تاریخ صدور یکسال میباشد و تمدید قرارداد پس از انقضای مدت مذکور در اختیار صادر کننده است.
12- سقف بدهکاری کارت بانک ویژه فقط برای خرید کالاها و خدمات قابل استفاده است و نباید برای دریافت وجه نقد مورد استفاده قرار بگیرد. این موضوع باید صریحا در قراردادهای مربوطه ذکر شود.
13- صادر کنندگان کارت بانک ویژه موظفند ماهانه آمار دارندگان کارت بانک ویژه میزان اعتبار مصرفی جرایم تعداد کارتهای تعویضی مسروقه و کارتهای اعضاء جدید تعداد موارد فسخ قرارداد و سایر اطلاعات مورد نیاز را نگهداری نمایند.
14- جزوه های تبلیغاتی صادر کنندگان کارت بانک ویژه باید حاوی حداقل اطلاعات ضروری از جمله موارد ذیل باشد:
- نرخ وجه التزام
- روش محاسبه وجه التزام
- مهلت بازپرداخت
- هزینه های صدور تمدید تعویض و ....
- روش و تاریخ ارسال صورتحساب
- سایر موارد ضروری
15- تعیین سقف ریالی معاملات برای کارت بانک ویژه در اختیار صادر کنندگان میباشد.
16- صادر کنندگان کارت بانک ویژه موظفند ظرف فواصل زمانی معین که حداکثر از یکماه تجاوز نمی نماید صورت حساب دارنده کارت را به آدرس مندرج در قرارداد ارسال نمایند.
17- صادر کنندگان کارت بانک ویژه موظفند نظام مشخصی را برای اندازه گیری ریسک های ناشی از ارایه این نوع خدمات پیش بینی نمایند بازرسان بانک مرکزی کارآمدی این گونه نظام ها را مورد ارزیابی قرار خواهند داد.
18- صادر کنندگان کارت میتوانند به منظور کاهش ریسک ناشی از صدور این نوع کارتها تأمین کافی اخذ نمایند و یا با استفاده از روشهای دیگر از جمله نظام بیمه ای پوشش لازم را فراهم کنند.
19- کارت بانک ویژه در مواردی که در این ضوابط ذکر نشده است تابع ضوابط موضوع بخشنامه شماره نب ٫ ۱۵۵۶ مورخ ۱۳۷۸٫۳٫۵ می باشد.
درصدهای مذکور در بند ۳ متعاقبا به اطلاع آن بانک ٫ موسسه اعتباری خواهد رسید.
خواهشمند است دستور فرمائید مفاد این بخشنامه در اسرع وقت جهت اجرا به واحدهای ذیربط آنبانک ٫ موسسه اعتباری ابلاغ گردد.
مدیریت کل نظارت بر بانکها و موسسات اعتباری
اداره مطالعات و مقررات بانکی
بهرام فیض زرین قلم محمود مرتضوی
