آیین نامه بند های 2 -3 - 4 و 5 ماده 2

شماره: 44096/ت 305ه
تاریخ: 1368/04/26
پیوست:
هیئت وزیران درجلسه مورخ 1368/03/27 بنا به پیشنهاد شماره 348/11962-4/30 مورخ 1367/11/12 وزارت امور اقتصادی و دارائی آئین نامه اجرائی بندهای 2 و 3 و 4 و 5 ماده 2 قانون مالیاتهای مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 مجلس شورای اسلامی را که با همکاری وزارتخانه های کشور و فرهنگ و ارشاد اسلامی تهیه گردیده است بشرح زیر تصویب نمودند:
 آئین نامه اجرائی بندهای 2 و 3 و 4 و 5 ماده 2 قانون مالیاتهای مستقیم مصوب 1366/12/03
فصل اول - معافیت موضوع بند 2 ماده 2
ماده 1 - نهادهائی که طبق نظر هیئت وزیران جزو نهادهای انقلاب اسلامی شناخته شده یا بشوند از تاریخ تشخیص هیئت وزیران از پرداخت مالیات معاف اند.
تبصره - منظور از تاریخ تشخیص در ماده فوق سال حصول وصف عنوان "نهادهای انقلاب اسلامی" می باشد که در هر صورت قبل از مرحله قطعیت مالیات موثر در مقام خواهد بود.
ماده 2- مدارسی که طبق تشخیص شورای مدیریت حوزه علمیه قم از جمله مدارس علوم اسلامی شناخته شده یا بشوند از تاریخ تشخیص شورای مذکور از پرداخت مالیات معاف اند.
تبصره- در خصوص مدارس اسلامی استفاده از معافیت مالیاتی برای هرسال ارائه تائیدیه شورای مدیریت حوزه علمیه قم مبنی بر تداوم فعالیت مدرسه در زمره مدارس علوم اسلامی حداکثر تا پایان تیرماه سال بعد به حوزه مالیاتی مربوطه الزامی است .
ماده 3- آن قسمت از درآمد صندوق عمران موقوفات کشورکه صرف امور عمران موقوفات و تامین هزینه سازمان حج و اوقاف و امورخیریه میگردد از پرداخت مالیات معاف است مشروط براینکه هرساله گواهی لازم مبنی برصرف درآمد در امور مذکور توسط سازمان حج و اوقاف و امور خیریه صادر و حداکثر تا پایان تیر ماه سال بعد به وزارت امور اقتصادی و دارائی تسلیم گردد.
فصل دوم - معافیت موضوع بند 3 ماده 2
ماده 4 - هرگاه درآمدسالانه هر موقوفه عام بیش از پانصد هزار ریال باشد متولیان موقوفه مکلف اند با معرفی اداره حج و اوقاف و امور خیریه حساب جداگانه ای به نام موقوفه دریکی ازبانک های ایرانی افتتاح و عوایدحاصله را به آن حساب واریز و هرگونه پرداخت را ازطریق آن انجام دهند.
در مورد موقوفاتی که برای اداره آن ها ازطرف سازمان امین یا امناء منصوب شده اند حساب مذکور با امضاء مشترک امین یا امناء و اداره حج و اوقاف و امور خیریه افتتاح خواهد شد.
ماده 5 - متولیان یا امین یا امناء موقوفات عام موضوع بند 3 ماده 2 قانون مالیات های مستقیم مکلف اند درآمد موقوفه را ظرف 15 روز، بعد از وصول به حساب مذکور درماده فوق الذکر واریز نمایند.
ماده 6 - برداشت ازحساب بانکی به وسیله متولی یا امین یا امناء برای پرداخت مخارج مقرر باید متناسب با آن باشد و پس ازانجام مخارج لازم درصورتی که مبلغی نزد متولی یا امین یا امناء مربوط باقی بماند متولی یا امین یا امناء مکلف اند با رعایت ماده 5 باقیمانده را بحساب مربوط به بانک برگشت دهند.
تبصره - باتوجه به وضع موقوفات و میزان درآمد و مصارف آنها در صورت صلاحدید سازمان حج و اوقاف و امور خیریه به ادارات حج و اوقاف و امورخیریه میتوانند به متولی یا امین یا امناء موقوفه اجازه دهند که تا مبلغ یکصد هزار ریال از حساب بانکی مربوط بعنوان تنخواه گردان برداشت و در اختیار داشته باشند.
ماده 7- ادارات حج و اوقاف و امور خیریه مکلف اند پس از افتتاح حساب برای موقوفه ظرف یک ماه مراتب راجهت اطلاع از وضع موقوفه به اداره امور اقتصادی و دارائی محل اعلام و رونوشت مصدق وقفنامه یا اسناد دیگر که مثبت وقف باشد به اداره مزبور ارسال دارند.
ماده 8- صورت حساب درآمد و هزینه هرسال مالی موقوفه باید متکی به اسناد و مدارک قابل قبول باشد و تا آخر خرداد ماه سال بعدبه اداره حج و اوقاف و امور خیریه مربوط تسلیم شود. این صورت حساب باید متضمن مبالغ درآمدهای سال قبل و هزینه و مصارفی که طبق اعتبارات پیش بینی شده در بودجه مربوط بعمل آمده تعیین نوع آنها به تفکیک و مبالغی که به حساب اندوخته منظور شده است باشد.
ماده 9 -اداره حج و اوقاف و امور خیریه مربوط موظف است به صورت حساب های مذکور درماده فوق رسیدگی و (مفاصاحساب) عملکرد سال مالی موقوفه را صادر و حداکثر تاپایان سال دریافت صورتحساب یک نسخه از آنرا (مفاصاحساب) به ضمیمه یک نسخه از صورتحساب مذکور و گواهی لازم مبنی بررعایت مقررات این آئین نامه برای استفاده موقوفه از معافیت مالیاتی مقرر به اداره امور اقتصادی و دارائی محل تسلیم نماید.
تبصره 1- درصورتی که متولی یا امین یا امناء موقوفه صورت حساب مذکور در ماده 8 این آئین نامه را در مهلت مقرر تسلیم نموده باشد و رسیدگی بحساب های موقوفه و صدور مفاصا حساب به مدت بیشتری نیاز داشته باشد یا با ارجاع امربه مراجع قضائی تا حصول نتیجه صدور مفاصاحساب متعذر باشد بنابر تقاضای مدلل سازمان حج و اوقاف و امور خیریه وزارت امور اقتصادی و دارائی درصورت تشخیص موجه بودن دلائل ابرازی مهلت مناسبی را جهت صدور تسلیم مفاصاحساب تعیین و اعلام خواهد نمود این مهلت به مدت مرور زمان ازنظر مطالبه مالیات اضافه می شود.
تبصره 2 -درصورتی که متولی یا امین یا امناء موقوفه از تسلیم صورتحساب مذکور در ماده 8 این آئین نامه در مهلت مقرر خودداری نماید اداره حج و اوقاف و امور خیریه مربوط موظف است مراتب راحداکثر تا پایان مهلت مذکور در این ماده برای تشخیص درآمد مشمول مالیات موقوفه و مطالبه مالیات متعلق به اداره امور اقتصادی و دارائی محل اعلام نماید.
ماده 10- صدور مفاصا حساب مذکور در ماده فوق بااداره حج و اوقاف و امور خیریه محل مصرف عواید موقوفات است و چنان چه محل مصرف عواید در حوزه های مختلف باشد یا سازمان حج و اوقاف و امور خیریه در محل مصرف عواید تشکیلاتی نداشته باشد تعیین اداره صالحه باسازمان مزبور خواهد بود.
ماده 11- در هر سال مالی که دراجرای بودجه موقوفه مصرف درآمد آنها به امور مذکور در بودجه کلا "یا بعضا" ممکن نباشد عدم امکان از طرف متولی یا امین موقوفه باید به اداره حج و اوقاف و امور خیریه مربوط اعلام شود و درآمد هر سال که تا سه سال پس از انقضای سال مالی بمصارف مقرر نرسد پس از سه سال مذکور مشمول مالیات خواهد بود مگر آنکه قبل از انقضای سه سال مذکور سازمان حج و اوقاف و امور خیریه لزوم نگهداری بیش از سه سال رابا قید مدت لازم به وزارت امور اقتصادی و دارائی اعلام نماید. تبصره- تاریخ انقضای سه سال یا مدت تمدیدی برحسب مورد تاریخ سررسید پرداخت مالیات و مبداء مرور زمان برای مطالبه مالیات خواهد بود.
فصل سوم معافیت موضوع بند 4 ماده 2 بخش اول :
موسسات عام المنفعه
ماده 12- موسسات عام المنفعه درصورتی میتوانند از معافیت مالیاتی استفاده نمایند که واجد شرایط ذیل باشند
الف) موسسه رسما" به ثبت رسیده و غیرانتفاعی بودن آن در اساسنامه تصریح شده باشد.
ب) درآمد و عواید آنها به موجب اساسنامه به مصارف امور مذکور در بند 3 ماده 2 قانون مالیات های مستقیم مصوب اسفند ماه 1366 برسد و این امر مورد تائید مرجع ناظر بشرح ماده 13 این آئین نامه قرارگیرد.
ج) اساسنامه موسسه حاکی از این باشد که موسسین یا صاحبان سرمایه حق برداشت و یا تخصیص هیچگونه سودی اعم از سود سهام یا سرمایه را نداشته و خود و وابستگان درجه یک آنها مبادرت به انجام معاملات با موسسه ننمایند و بعد از انحلال دارائی موسسه با اذن ولی فقیه یا نماینده معظم له درسازمان حج و اوقاف و امورخیریه به یکی از موسسات عام المنفعه دیگر و یابه تشخیص وزارت امور اقتصادی و دارائی به یکی از وزارتخانه ها یا موسسات و یا نهادهای انقلاب اسلامی واگذار گردد.
د) بر درآمد و هزینه آن بشرح مفاد این آئین نامه نظارت قانونی بعمل آید.
ماده 13- نظارت بردرآمد و هزینه موسسات عام المنفعه موضوع بند 4 قانون ماده 2 قانون مالیات های مستقیم ولو اینکه مال موقوفه باشند بترتیب زیر اعمال خواهد شد.
الف) مرجع نظارت بر درآمد هزینه موسسات عام المنفعه که مصلحت اداره امور آنها متوقف بر دخالت ولی فقیه باشد با نماینده مقام رهبری یا قائم مقام رهبری حسب مورد میباشد.
ب) نظارت بر درآمد و هزینه، آن دسته از موسسات که اداره امور آنها بموجب قانون یا آئین نامه های مربوط به سازمان حج و اوقاف و امور خیریه محول گردیده و همچنین موسساتی که دارای مال موقوفه هستند با سازمان مذکوراست .
ج) مرجع نظارت بردرآمد و هزینه و سایر موسسات عام المنفعه وزارت امور اقتصادی و دارائی است که میتواند حسب مورد تکلیف نظارت مزبور رابه وزارتخانه ذیربط یا ادارات تابعه خود تفویض نمایند.
ماده 14- موسسات نامبرده موظفند ظرف سی روز از تاریخ ثبت تصویر یا رونوشت مصدق اساسنامه خود را به مراجع ناظر و نسخه دیگر آن رابه وزارت امور اقتصادی و دارائی نیز تسلیم و ظرف همین مدت دریکی از بانکهای محل حساب جاری افتتاح و کلیه وجوه درآمد را با رعایت مقررات ماده 4 و 5 تبصره ماده 5 این آئین نامه به آن حساب منتقل و بنحو مقرر در ماده 6 عمل نمایند. درصورتیکه تعیین مرجع ناظر بعهده وزارت امور اقتصادی و دارائی باشد تصویر یا رونوشت مصدق اساسنامه باید ظرف سی روز از تاریخی که وزارت مذکور مرجع ناظر را بموسسه اعلام نماید، بمرجع ناظر تسلیم شود.
ماده 15- طرز تنظیم و تسلیم صورت جلسات درآمد و هزینه موسسه به مرجع ناظر و مهلت تسلیم آن و ترتیب رسیدگی و مواعد آن و سایر تکالیف و امور مقرر درمواد 8 و 9 این آئین نامه درمورد موسسات عام المنفعه و موردبحث نیز لازم الرعایه است مدیر یا مدیران موسسات عام المنفعه مذکور در قبال مراجع ناظر مسئول اجرا کلیه تکالیفی خواهد بود که دراین آئین نامه بعهده آن موسسات محول شده است . بخش دوم : مجامع حرفه ای
ماده 16- مجامعی که بموجب قوانین خاص تاسیس و به پیشنهاد وزارت امور اقتصادی و دارائی و تصویب هیئت وزیران بعنوان مجامع حرفه ای شناخته شوند مشروط براینکه توسط مراجع ذیربط بر درآمد و هزینه های آنها نظارت بعمل آید از پرداخت مالیات معاف خواهند بود.
ماده 17- مرجع نظارت بردرآمد و هزینه مجامع حرفه ای موضوع این آئین نامه جز درمواردیکه مصلحت امر نظارت نمایند.
مقام رهبری با نماینده قائم مقام رهبری را اقتضاء دارد وزارت امور اقتصادی و دارائی است که میتواند این تکلیف نظارت رابه وزارتخانه و یا سازمان دولتی ذیربط تفویض نماید.
فصل چهارم معافیت موضوع بند 5 ماده 2
ماده 18- انجمن ها و هیات های مذهبی مربوط به اقلیت های دینی مذکور در قانون اساسی ایرانیان زرتشتی،کلیمی و مسیحی مکلفند گواهی لازم مبنی بر تصویب رسمیت خود را از وزارت کشور اخذ و یک نسخه از آنرا به وزارت امور اقتصادی و دارائی و نسخه دیگر را به اداره حج و اوقاف و امور خیریه محل انجمن یا هیئت تسلیم نمایند.
ماده 19- استفاده انجمن یا هیئت های مذکور از معافیت مالیاتی موضوع بند 5 ماده 2 قانون مالیاتهای مستقیم موکول به آن است که درآمد و هزینه آنها مورد تائید اداره حج و اوقاف و امورخیریه محل باشد.
ماده 20- طرز تنظیم و تسلیم صورت حساب درآمد و هزینه انجمنها و هیئتهای مزبور به اداره حج و اوقاف و امور خیریه محل و مهلت تسلیم آن و ترتیب رسیدگی برای آن و صدور گواهی لازم به ترتیب مقرر در ماده 8 و 9 این آئین نامه خواهد بود.
فصل پنجم مقررات متفرقه
ماده 21- در هر سال مالی که شرایط و ترتیبات مقرر درقانون و این آئین نامه رعایت نشود از معافیت های مقرر در بندهای 2 و 3 و 4 و 5 ماده 2 قانون مالیاتهای مستقیم مصوب 1366/12/03 فقط برای همان سال استفاده نخواهد شد.
ماده 22- در مورد موقوفات عام بطور کلی و موسسات عام المنفعه که اداره امور آن ها به سازمان حج و اوقاف و امور خیریه محول شده یا بشود در صورت نبودن متولی منصوص یا امین منصوب یا مدیر مسئول تکالیف مقرره در قانون مالیات های مستقیم و این آیین نامه در ارتباط با اشخاص مذکور به عهده ادارات حج و اوقاف و امور خیریه مربوط خواهد بود.

میرحسین موسوی
نخست وزیر