تاریخ: 1398/07/29
شماره: 100/108175/9000
موضوع: آییننامه سجل قضایی
جناب آقای اکبرپور رئیس محترم هیأت مدیره و مدیرعامل روزنامه رسمی کشور تصویر آییننامه شماره ۱۰۰/۱۰۷۹۰۴/۹۰۰۰ مورخ ۱۳۹۸/۷/۲۹ ریاست محترم قوه قضاییه در خصوص «سجل قضایی» جهت استحضار به پیوست ایفاد میگردد.
مدیرکل دبیرخانه قوه قضاییه - دکتر محسن محدث
شماره :۱۰۰/۱۰۷۹۰۴/۹۰۰۰
تاریخ: ۱۳۹۸/۷/۲۹
آییننامه سجل قضایی در اجرای ماده ۴۸۸ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲ و در راستای شفاف سازی اطلاعات و سوابق دقیق مربوط به متهمان و محکومان آییننامه سجل قضایی به شرح مواد آتی است.
ماده ۱- معانی واژگان و اصطلاحات به کار رفته در این آییننامه به شرح زیر است:
الف- مرکز: مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه.
ب- شبکه: شبکه الکترونیکی که در بستر آن اطلاعات مربوط به سامانه سجل قضایی مبادله میشود.
پ- سامانه: سامانه الکترونیکی سجل قضایی مشتمل بر بانک اطلاعات مجرمان و همچنین کلیه آرا و تصمیمات کیفری اعم از احکام و قرارهای قطعی عفو یا تخفیف مجازات و آرای غیر کیفری مندرج در مواد بعدی است که بر بستر شبکه برای مراجع قضایی، ضابطان دادگستری و سایر مراجع قانونی قابل دسترسی است راه انداری سامانه فوق به عهده مرکز میباشد.
ت- جرایم مهم: جرایم حدی مستوجب مجازات سلب حیات قتل عمد نزاع دسته جمعی مسلحانه، جرایم عمدی علیه امنیت داخلی و خارجی کشور، آدم ربایی، جرایم سازمان یافته، تجاوز به عنف، دایر کردن مرکز فساد و فحشاء، اسیدپاشی، اخلال در نظام اقتصادی کشور، سرقت مسلحانه یا مقرون به آزار، راهزنی، سرقت به عنف، کیف زنی، جعل، کلاهبرداری، قاچاق مسلحانه یا عمدهی مواد مخدر و روانگردان و کالای ممنوع و سلاح و مهمات، قاچاق انسان، اختلاس و ارتشاء بیش از یک میلیارد ریال.
تبصره - منظور از قاچاق عمده در این بند شامل مواردی است که مجازات قانونی جرم ارتکابی سالب حیات یا درجه سه به بالا باشد.
ث- مجرمان خطرناک: مجرمانی که سوابق و خصوصیات روحی و اخلاقی و کیفیت ارتکاب و نوع جرم ارتکابی، آنان را در مظان ارتکاب جرایم مهم در آینده قرار دهد.
ج- مجرمان حرفهای: مجرمانی که سه فقره یا بیشتر سابقه محکومیت قطعی کیفری مشابه داشته باشند یا از طریق ارتکاب جرم امرار معاش میکنند.
چ- اداره کل: اداره کل عفو و بخشودگی و سجل قضایی قوه قضاییه.
ح- واحد: واحد سجل قضایی و عفو و بخشودگی معاونت اجرای احکام دادسرایهای عمومی و انقلاب و نظامی.
ماده ۲- واحد در معاونت اجرای احکام هر دادسرای عمومی و انقلاب و نظامی تشکیل میشود و در انجام تکالیف خود از حیث رعایت مقررات و سیاستهای کلی تابع اداره کل است که زیر نظر دادسرا به شرح مواد آتی انجام وظیفه میکند.
تبصره- در مراجع قضایی که معاونت اجرای احکام تشکیل نشده باشد حسب مورد واحد مزبور در دادسرا یا دادگاه بخش تشکیل میشود.
ماده ۳- از تاریخ راهاندازی سامانه مراجع مذکور در ماده (۶۵۱) قانون آیین دادرسی کیفری و تبصرههای آن، کلیه اطلاعات مرتبط با امور قضایی خود را در سامانه قرار میدهند و روزآمد نگه میدارند.
تبصره- مراجع دارای شناسه زیستی از جمله سازمان ثبت احوال موظفند اطلاعات مربوط به متهمان تحت تعقیب و متواری و محکومان فراری را به دستور مقام قضایی در سامانه قرار دهند.
ماده ۴- سامانه باید به گونه ای طراحی گردد که اطلاعات زیر به آن منتقل ثبت و ضبط شود:
۱- امور کیفری
الف- کلیه محکومیتهای کیفری قرار تعویق صدور حکم تعلیق اجرای مجازات احکام آزادی مشروط نظام نیمه آزادی و آزادی تحت سامانه های الکترونیکی و سایر آرائی که اجرای آنها به عهده اجرای احکام است پس از ثبت در اجرای احکام کیفری.
ب- احکام و قرارهایی که نیاز به عملیات اجرایی ندارد، از جمله قرارهای منع و موقوفی تعقیب بایگانی کردن پرونده، ترک تعقیب و رأی برائت پس از قطعیت آنها؛
پ- اطلاعات مجرمان خطرناک و مجرمان حرفهای به تشخیص دادستان بر اساس پرونده شخصیت؛
ت- اطلاعات متهمان تحت تعقیب و متواری و محکومان فراری پس از صدور برگ جلب سیار؛
ث- درخواست یا پیشنهاد عفو یا تخفیف مجازات محکومان و همچنین مراتب عفو یا تخفیف مجازات پس از ثبت در پرونده؛
ج- مراتب اعاده حیثیت محکومان مشمول محرومیت از حقوق اجتماعی به عنوان مجازات تبعی.
تبصره ۱- به منظور رعایت حقوق شهروندی و پیشگیری از بروز هرگونه اشتباه در احراز هویت اشخاص یاد شده در این ماده لازم است مشخصات هویتی ایشان به شرح ماده ۸ این آییننامه در سامانه ثبت شود اداره کل با همکاری مرکز موظف است تدابیر لازم را برای جلوگیری از درج اطلاعات هویتی ناقص یا اشتباه اتخاذ کند.
تبصره ۲- تشخیص مجرمان حرفهای و مجرمان خطرناک با دادستان است.
۲- امور حقوقی
الف- احکام قطعی راجع به اعلام حجر یا رفع حجر؛
ب - احکام ورشکستگی تاجر و احکام مربوط به قرارداد ارفاقی؛
پ- نقض احکام مربوط به ورشکستگی؛
ت- اعاده حیثیت ورشکسته؛
۳- امور اداری
الف- تصمیمات قطعی اداری راجع به اخراج بیگانه از کشور و الغاء آن؛
ب- سلب تابعیت ایرانی از بیگانگانی که تابعیت ایران را تحصیل کردهاند و کسانی که ایرانی الاصل هستند؛
پ- محکومیت به انفصال دایم از خدمات دولتی و عمومی و محرومیت از تصدی سمتهای خاص و مدیریتی و محکومیت به اخراج از دستگاه متبوع صادر شده از هیأتهای رسیدگی به تخلفات اداری و انتظامی.
ماده ۵- مرکز با همکاری اداره کل باید نسبت به روزآمد نمودن مستمر دادههای ثبت شده در شبکه اقدام نماید، به نحوی که هرگونه تغییر در مشخصات هویتی شامل تغییر در نام و نام خانوادگی و یا تصویر افراد و همچنین در صورت فوت تاریخ وفات ایشان در شبکه منعکس شود فوت متهمان تحت تعقیب و متواری و محکومان متواری باید از طریق سامانه به اطلاع مرجع قضایی رسیدگی کننده برسد.
تبصره- انحلال شخص حقوقی نیز به ترتیب فوق در سامانه ثبت میشود و به اطلاع مقام قضایی ذیربط میرسد.
ماده ۶- سامانه شامل مفاد آرای قطعی صادر شده از مراجع زیر میباشد:
الف- مراجع قضایی از قبیل دیوان عالی کشور دادسرا و دادگاه انتظامی قضات دادسراها و دادگاههای بدوی و تجدیدنظر دادسرا و دادگاه ویژه روحانیت و شوراهای حل اختلاف؛
ب- مراجع انتظامی از قبیل هیأتهای رسیدگی به تخلفات اداری و انتظامی و کمیسیونها در خصوص اطلاعات مرتبط با امور قضایی.
پ- دستگاههای تابعه قوه قضاییه به شرح مذکور در ماده ۶۵۱ قانون آیین دادرسی کیفری؛
ت- شعب سازمان تعزیرات حکومتی.
تبصره- بانک مرکزی در اجرای تبصره ۱ ماده ۲۱ اصلاحی قانون صدور چک مکلف است با تجمیع اطلاعات گواهینامه های عدم پرداخت چک در سامانه یکپارچه خود امکان استعلام آنها را برای مراجع قضائی و ثبتی از طریق شبکه ملی عدالت ایجاد نماید. مرکز نیز مکلف است امکان دسترسی برخط بانک مرکزی به احکام ورشکستگی اعسار از پرداخت محکومیه و همچنین آرای قطعی صادر شده در مورد چکهای برگشتی و دعاوی مطروحه طبق ماده (۱۶) قانون صدور چک به همراه گواهینامه عدم پرداخت مربوط را از طریق سامانه سجل محکومیتهای مالی فراهم نماید.
ماده ۷- کلیه دادسراها و دادگاهها در امور کیفری، مدنی، بازرگانی و مراجع هماهنگی هیأتهای بدوی رسیدگی به تخلفات اداری مکلفند سوابق اشخاص متخلف متهمان تحت تعقیب و متواری و محکومان قراری را در حدود وظایف مقرر رأسا در سامانه وارد نمایند و آن را بروزرسانی کنند و چنانچه امکان دسترسی به سامانه ی مزبور فراهم نباشد یک نسخه از سوابق فوق را به واحد محل ارسال نمایند تا از آن طریق در سامانه درج گردد.
ماده ۸- اطلاعات لازم جهت درج در سامانه به شرح زیر میباشد:
۱- در مورد اشخاص حقیقی
الف- نام و نام خانوادگی شخص، نام پدر، نام مادر و در صورت امکان عکس وی در محکومیتهای مؤثر کیفری تصویر شخص محکوم به صورت الکترونیکی در سامانه الزامی است.
ب- کد ملی، شماره شناسنامه، تاریخ و محل صدور آن، هویت غیرواقعی یا اسم مستعار، شهرت، تحصیلات، جنسیت، مذهب، شماره گذرنامه و شماره اختصاصی اتباع بیگانه؛
پ- تاریخ (روز - ماه - سال) و محل تولد؛
ت- محل اقامت دائمی یا موقت؛
ث- نشانی محل سکونت، محل کار، شماره تلفن ثابت و همراه پست الکترونیکی و کد پستی؛
ج- وضعیت تأهل و تعداد اولاد؛
چ- وضعیت اشتغال؛
ح- تابعیت؛
خ- ویژگی های ظاهری؛
د- تغییراتی که در شناسنامه ذکر شده است؛
ذ- در صورت امکان اطلاعات مربوط به گروه خونی خصوصیات ژنتیک، عنبیه چشم و درج اثر انگشت؛
ر- مواردی از قبیل استفاده از آزادی مشروط و آزادی تحت نظارت سامانههای الکترونیکی؛
ز- مدت بازداشت قبلی با ذکر احتساب یا عدم احتساب مدت بازداشت در حکم محکومیت.
۲- در مورد اشخاص حقوقی
الف- شناسه ملی؛
ب- شماره ثبت؛
پ- تاریخ تأسیس؛
ت- نوع شخصیت حقوقی؛
ث- نام شخصیت حقوقی؛
ج- استان محل ثبت؛
چ- واحد محل ثبت؛
ح- نشانی دفتر مرکزی و شعبه مربوط؛
خ- کد پستی دفتر مرکزی؛
د- پست الکترونیکی؛
ذ- مشخصات مدیر یا مدیران مسئول شخص حقوقی طبق آخرین تغییرات شرکت مندرج در روزنامه رسمی.
۳- اطلاعات مشترک
الف- موضوع رأی یا تصمیم و نوع و میزان قرار تأمین؛
ب- تاریخ وقوع رفتاری که منجر به صدور رأی یا تصمیم شده با قید روز ماه و سال؛
پ- شماره و تاریخ رأی یا تصمیم؛
ت- دادگاه یا مرجع صادرکننده رأی با تصمیم؛
ث- تصریح به قطعیت رأی یا تصمیم؛
ج- نوع و میزان محکومیت؛
چ- تاریخ شروع و خاتمه اجرای محکومیت؛
ح- مواردی از قبیل استفاده از عفو، تعلیق، تعقیب یا مجازات، تعویق صدور حکم یا محرومیت از حقوق اجتماعی.
تبصره- نیروی انتظامی موظف است با همکاری سازمان ثبت احوال کشور و سایر مراجع ذیربط تدابیر لازم را برای احراز هویت کلیه متهمان تحت تعقیب و متواری و استخراج موارد مذکور اتخاذ کند.
ماده ۹- نسبت به اتباع کشورهای بیگانه در صورت وجود قرارداد همکاریهای بینالمللی و معاضدت قضایی و درخواست کشور متبوع آنان اداره کل نسخه ای از سوابق محکومان فراری را توسط اداره کل امور بین الملل قوه قضاییه و از طریق وزارت امور خارجه به آن کشور ارسال میکند.
ماده ۱۰- در صورت تقاضای محکوم علیه و مراجعی که براساس قانون مجاز به استعلام از پیشینه اشخاص میباشند فقط سوابق محکومیت کیفری مؤثر به آنان داده میشود.
تبصره ۱- مراجع مذکور در این ماده به هنگام استعلام سوابق اشخاص باید جهت قانونی درخواست خود را ذکر نمایند.
تبصره ۲- بررسی سوابق حسب مورد با استفاده از مشخصات سجلی شماره ملی شماره گذرنامه یا شماره اختصاصی اتباع بیگانه از طریق سامانه انجام میشود. استعلام اثر انگشت، فقط در صورت درخواست مرجع متقاضی انجام خواهد شد.
تبصره ۳- مرکز موظف است امکان ارسال الکترونیکی استعلام اثر انگشت و دریافت نتیجه آن را فراهم کند.
ماده ۱۱- متقاضیان صدور گواهی عدم سوءپیشینه میتوانند علاوه بر دادسرای محل صدور شناسنامه خود به سایر دادسراهای عمومی و انقلاب نیز مراجعه نمایند و این مراجع مکلف به صدور برگ گواهی مذکور و تسلیم آن به متقاضی میباشند. ایرانیان مقیم خارج از کشور هم علاوه بر ترتیب بالا میتوانند از طریق نمایندگیهای جمهوری اسلامی ایران و دفاتر حافظ منافع اقدام کنند. هزینه صدور گواهی عدم سوءپیشینه کیفری برابر قوانین و مقررات مربوط خواهد بود.
تبصره ۱- در نقاطی که دفاتر خدمات الکترونیک قضایی تأسیس شده است درخواستهای موضوع این ماده از طریق دفاتر مذکور ارائه می شود.
تبصره ۲- محکومعلیه متهم یا اشخاص ثالث متضرر از اطلاعات مندرج در سامانه میتوانند اعتراض خود را مبنی بر مغایرت آن با واقعیات موجود و با وجود اشتباهات نگارشی و هویتی حسب مورد به هر یک از واحدهای سراسر کشور ارائه نماید. مرجع اخیر مکلف به پیگیری موضوع میباشد ولی در هر صورت رفع اشتباه با مرجع قضایی مربوط است.
ماده ۱۲- درخواست متقاضی گواهی عدم سوءپیشینه باید حاوی نکات زیر باشد:
الف- در مورد اشخاص حقیقی نام و نام خانوادگی، نام پدر، تاریخ تولد، شماره و محل صدور شناسنامه، کد ملی و شماره تلفن همراه و کد پستی و همچنین در صورت امکان پست الکترونیکی؛
ب- در مورد اشخاص حقوقی موارد مندرج در بند (۳) ماده (۸) این آییننامه؛
پ- برای اتباع بیگانه شماره گذرنامه یا شناسه اختصاصی.
ماده ۱۳- در صورت فقدان هرگونه سابقه محکومیت مؤثر کیفری، گواهی عدم سوءپیشینه صادر میشود.
تبصره ۱- در صورت وجود سابقه محکومیت مؤثر کیفری مراتب عدم امکان صدور گواهی عدم سوءپیشینه به متقاضی اعلام میشود.
تبصره ۲- سابقه کیفری غیرمؤثر فقط در صورتی اعلام میشود که از سوی مراجع قضایی درخواست شده باشد.
ماده ۱۴- سامانه باید به گونهای طراحی شود که امکان دسترسی کلیه اشخاص مجاز به آن وجود داشته باشد. تعیین اشخاص مجاز جهت دسترسی به سامانه و محدوده آن مطابق آییننامهای است که به تصویب رییس قوه قضاییه خواهد رسید.
ماده ۱۵- هرگونه استفاده غیرمجاز و یا افشای اطلاعات برخلاف قانون از قبیل موضوع پروندهها، هویت و سوابق متهمان، محکومان یا بزه دیدگان ممنوع است و مرتکب حسب مورد مطابق قوانین مربوط تحت تعقیب کیفری و انتظامی قرار میگیرد.
ماده ۱۶- حذف، تغییر یا اصلاح اطلاعات ثبت شده در سامانه فقط توسط مقام مجاز صورت خواهد گرفت و مسئولیت هرگونه اشتباه یا ثبت ناقص اطلاعات بر عهده مقام مذکور میباشد.
ماده ۱۷- به منظور تضمین هر چه بیشتر حقوق افراد و سهولت پیگیری موارد تخلف، سامانه باید به گونهای طراحی شود که سوابق دسترسی افراد به آن حفظ شود و حذف آن بدون موافقت اداره کل ممکن نگردد.
ماده ۱۸- این آییننامه در ۱۸ ماده و ۱۵ تبصره و بنا به پیشنهاد وزیر دادگستری در تاریخ ۱۳۹۸/۷/۲۳ به تصویب رییس قوه قضاییه رسید و آییننامه سجل قضایی مصوب ۱۳۸۴/۱۱/۲ و اصلاحیه آن از تاریخ تصویب این آییننامه ملغی است.
رئیس قوه قضاییه - سیدابراهیم رئیسی
