بخشنامه شماره 02/5746 مورخ 1402/01/16; ابلاغ اصلاحیه «دستورالعمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (2) ماده (11) و تبصره (1) ماده (12) دستورالعمل شفاف‌سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص»

شماره: 02/5746
تاریخ: 1402/01/16

موضوع: جهت اطلاع مدیران عامل محترم بانک‌های دولتی، غیر دولتی، شرکت دولتی پست بانک، موسسات اعتباری غیر بانکی و بانک مشترک ایران - وتزوئلا ارسال می‌شود.
با سلام؛
احتراما، پیرو بخشنامه شماره ۹۸٫۴۴۶۳۴۰ مورخ ۱۳۹۸٫۱۲٫۲۶ موضوع ابلاغ «دستور العمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (۲) ماده (۱۱) و تبصره (۱) ماده (۱۲) دستور العمل شفاف سازی تراکنش های بانکی اشخاص»، به استحضار میرساند با توجه به اصلاح «دستورالعمل شفاف سازی تراکنش های بانکی اشخاص» در جلسه مورخ ۱۴۰۰٫۱۰٫۲۱ شورای پول و اعتبار و ابلاغ آن طی بخشنامه شماره ۰۰٫۳۳۲۴۳۲ مورخ ۱۴۰۰٫۱۱٫۱۱، ضرورت داشت به تبع بازنگری دستورالعمل اخیرالذکر ضوابط ناظر بر اخذ مستندات مربوط به دستور العمل شفاف سازی تراکنش های بانکی اشخاص نیز به روزرسانی گردد که بر همین اساس، اصلاحیه «دستور العمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (۲) ماده (۱۱) و تبصره (۱) ماده (۱۲) دستور العمل شفاف سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص» در جلسه مورخ ۱۴۰۱/۰۹/۰۶ کمیسیون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباری بانک مرکزی مورد تأیید قرار گرفت. در اصلاحیه مذکور که نسخه ای از آن به شرح پیوست ایفاد است برخی اصلاحات شکلی و ماهوی اعمال گردیده است. از جمله تغییرات محتوایی میتوان به ماده (۸) آن اشاره نمود که در اجرای تبصره ماده (۷) «دستورالعمل شفاف سازی تراکنش های بانکی اشخاص»، شاخص‌های عدم تناسب بین موضوع مندرج در شرح "بابت" و تراکنش‌های انجام شده را احصا نموده است.
با عنایت به مراتب فوق خواهشمند است دستور فرمایند مراتب به قید تسریع و با لحاظ مفاد بخشنامه شماره ۹۶٫۱۴۹۱۵۳ مورخ ۱۳۹۶٫۵٫۱۶ به تمامی واحدهای ذیربط آن بانک مؤسسه اعتباری غیربانکی ابلاغ شده و نسخه ای از آن نیز به مدیریت کل مقررات مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی بانک مرکزی ارسال گردد و بر حسن اجرای آن نیز نظارت دقیق به عمل آید.

مدیریت کل مقررات، مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی
اداره مبارزه با پولشویی و تامین مالی تروریسم
حمیدرضا غنی آبادی، محمدحسین دهقان

باسمه تعالی «با صلوات بر محمد و آل محمد»
موضوع: اصلاحیه «دستورالعمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (۲) ماده (۱۱) و تبصره (۱) ماده (۱۲) دستورالعمل شفاف سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص»
«دستور العمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (۲) ماده (۱۱) و تبصره (۱) ماده (۱۲) دستور العمل شفاف سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص» ابلاغی طی بخشنامه شماره ۹۸٫۴۴۶۳۴۰ مورخ ۱۳۹۸٫۱۲٫۲۶، که در اجرای تکلیف مقرر در «دستورالعمل شفاف‌سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص» مصوب جلسه مورخ ۱۳۹۸٫۱۱٫۲۹ شورای پول و اعتبار تصویب و به شبکه بانکی ابلاغ گردید به شرح ذیل اصلاح می‌گردد.
 

عبارات به کار رفته در این دستورالعمل مطابق با تعاریف مندرج در فصل اول اصلاحیه «دستورالعمل شفاف سازی تراکنش‌های بانکی اشخاص» ابلاغی طی بخشنامه شماره ۰۰٫۳۳۲۴۳۲ مورخ ۱۴۰۰٫۱۱٫۱۱ می‌باشد:

ماده ۱- کارسازی انواع نقل و انتقالات الکترونیکی صرفا با رعایت ترتیبات و اخذ مستندات مورد اشاره در این دستور العمل مجاز می‌باشد.
ماده ۲- سامانه عملیاتی موسسه اعتباری باید به گونه ای طراحی شود که در صورت عدم تکمیل فیلد بابت کارسازی انواع نقل و انتقالات الکترونیکی امکان پذیر نباشد. ماده ۳ فیلد بابت باید صرفا از میان گزینه های موجود در سامانه قابل انتخاب باشد و امکان ثبت عبارتهای غیر سامانه ای وجود نداشته باشد.
ماده ۴- سامانه عملیاتی موسسه اعتباری باید به گونه ای طراحی گردد که چنانچه مجموع تراکنش‌های مشتری از سقف در نظر گرفته شده در دستورالعمل (دو میلیارد ریال یا ده میلیارد ریال در روز)، بیشتر شود، هشدار لازم توسط سامانه اعلام شود. در این صورت ادامه عملیات مورد تقاضای مشتری صرفا با ارائه مستندات امکان پذیر است.
ماده ۵- موسسه اعتباری مکلف است ترتیباتی اتخاذ نماید که واحدهای بازرسی مبارزه/ با پولشویی به صورت روزانه گزارش کلیه نقل و انتقالات درون بانکی و بین بانکی (ساتنا) را به صورت سامانه ای دریافت و به تفکیک برای شعبی که تراکنش در آن انجام شده است، ارسال نمایند و شعب یاد شده موظفند تصویری از اسناد دریافتی مربوط به تراکنش به انضمام توضیحات تکمیلی را به واحدهای مربوط ارسال نمایند. واحدهای یاد شده نیز موظفند اسناد دریافتی را از طریق روش‌های سامانه ای یا بازرسی حضوری با رویکرد ریسک محور بررسی و در پایان هر هفته نتیجه اقدامات به عمل آمده را طبق ترتیبات تعیین شده از سوی مدیریت کل مقررات مجوزهای بانکی و مبارزه با پولشویی بانک مرکزی به آن بانک ارسال نمایند.
ماده ۶- موسسه اعتباری مکلف است سامانه های عملیاتی خود را به گونه ای طراحی نماید که شرح فیلد بابت در کارسازی انواع نقل و انتقالات الکترونیکی و مستندات دریافتی بابت موضوع این دستور العمل به شرح جدول زیر ثبت و اخذ گردد.
فرم مربوط به ردیف ۶ جدول مستندات
پرداخت کننده:
نام و نام خانوادگی نام شرکت.......................................................................
تاریخ تولد/ ثبت......................................................شماره شناسنامه ٫ ثبت .............................................................
محل تولد/ ثبت...................................................شماره ملی/ شناسه ملی/ شناسه اتباع خارجی .......................
آدرس.......................................................... کدپستی:...........................
شماره تلفن ثابت:................................. شماره تلفن همراه...................................
مبلغ قابل پرداخت..................................

دریافت کننده:
نام و نام خانوادگی نام شرکت.......................................................................
تاریخ تولد/ ثبت......................................................شماره شناسنامه ٫ ثبت .............................................................
محل تولد/ ثبت...................................................شماره ملی/ شناسه ملی/ شناسه اتباع خارجی .......................
آدرس.......................................................... کدپستی:...........................
شماره تلفن ثابت:................................. شماره تلفن همراه...................................
مبلغ قابل پرداخت..................................
نام و نام خانوادگی/ نام شرکت.......................................................................

اینجانب پرداخت کننده وجه فوق اقرار مینمایم که پرداخت وجه مزبور به منظور پرداخت قرض/ تأدیه دیون بوده و در صورت احراز غیر واقعی بودن مسئولیت و عواقب قانونی آن بر عهده اینجانب می‌باشد.
تاییدیه کاربر بانک                                                                           موارد فوق مطالعه و مورد قبول واقع شد. ماده ۷- مؤسسه اعتباری مکلف است در صورت مشاهده عدم تناسب بین موضوع مندرج در شرح "بابت" و تراکنش انجام شده موضوع ماده (۷) دستور العمل، مراتب را بدون اطلاع مشتری به عنوان گزارش معاملات و عملیات مشکوک به مرکز ارسال نماید.
ماده ۸- مصادیق شاخصهای عدم تناسب به شرح زیر تعیین می گردد:

• ۱-۸- رفتار مالی مشتری با اطلاعات اقتصادی موجود در پروفایل وی نزد مؤسسه اعتباری بابت اظهار شده و اسناد مثبته ارائه شده تناسب نداشته باشد.
• ۲-۸- مشتری از ردیف (۶) جدول مستندات با موضوع پرداخت قرض و تأدیه دیون به صورت مکرر یا به اشکال غیر متعارف از قبیل مبالغ غیر متعارف و نظایر آن استفاده کند.
• ۳-۸- مشتری از ردیف (۶) جدول مستندات با موضوع پرداخت فرض و تادیه دیون به منظور انتقال وجه به حساب اشخاص حقیقی زیر ۱۸ سال اشخاص حقوقی و اتباع خارجی استفاده کند.
• ۴-۸- مشتری سند واحد را به صورت مکرر مورد استفاده قرار داده و به عنوان سند مثبته ارائه نماید.
• ۵-۸- در خصوص معاملات و قراردادها وجوه از به حساب اشخاصی غیر از طرفین اصلی پرداخت/ واریز گردد.
• ۸-۶- مندرجات سند با مختصات تراکنش همخوانی و تناسب نداشته باشد؛ از جمله تاریخ سند و تاریخ تراکنش، موضوع مورد معامله و مبلغ تراکنش نوع تجارت و کسب و کار واریز کننده و دریافت کننده و نظایر آن.
• ۷-۸- اقدام به تراکنش با موضوع امور ارزی و سایر امور مندرج در جدول مستندات در حالی که مشتری فاقد مجوزهای قانونی و صنفی مربوطه است.
• ۸-۸- اقدام به تراکنش از طریق حساب موکل در مواردی که وکیل ذی نفع اصلی تراکنش است.
• تبصره- تشخیص متصدی مربوطه میتواند معیاری برای احراز عدم رعایت تناسب بین موضوع مندرج در شرح "بابت" و تراکنش انجام شده محسوب شود.

"اصلاحیه «دستورالعمل نحوه اخذ مستندات موضوع تبصره (۲) ماده (۱۱) و تبصره (۱) ماده (۱۲) دستورالعمل شفاف سازی تراکنش های بانکی اشخاص»" در (۸) ماده و (۱) تبصره در چهل و چهارمین جلسه کمیسیون مقررات و نظارت مؤسسات اعتباری مورخ ۱۴۰۱٫۰۹٫۰۶ تصویب و از تاریخ ابلاغ لازم‌الاجرا می‌باشد.